Tütsü; çubuk, koni, şelale konisi, reçine ve kuru ot demeti gibi farklı biçimlerde satılır. Her biçim farklı yanar, farklı sürer ve farklı bir tütsülük ister. Bu rehberde tütsü çeşitlerini, yanma sürelerini ve hangi tütsünün hangi tütsülükte yakıldığını anlatıyoruz.
Kısaca: Çubuk tütsü en yaygın biçimdir ve yaklaşık 30-60 dakika yanar; askılı ya da kayık tütsülükte kullanılır. Konik tütsü daha kısa sürede daha yoğun duman verir. Şelale konileri yalnızca kendi tütsülüğünde çalışır. Reçine tütsüler kömür tabletiyle, kuru ot demetleri ise küllü bir kasede yakılır.
Tütsü nedir?
Tütsü, yakıldığında koku veren bitkisel karışımlara verilen genel addır. İçeriğinde reçine, odun tozu, kök ve çiçek gibi malzemeler ile bunları bir arada tutan bir bağlayıcı bulunur. Tütsü alevle değil, ucundaki korla yavaş yavaş yanar; ince bir duman çıkarır ve yandıkça kül döker.
Çubuk tütsü
Bambu bir çubuğun üzerine sarılmış karışımdan oluşur. Türkiye'de en çok satılan biçimdir; genellikle 20'li paketlerde bulunur ve bir çubuk yaklaşık 30-60 dakika yanar. Yanmayan sap kısmı sayesinde tutması ve tütsülüğe yerleştirmesi kolaydır.
- Uzunluk: Çoğu çubuk 20-25 cm'dir; kısa boylu (yaklaşık 10 cm) çeşitleri de vardır.
- Uygun tütsülük: Askılı tütsülük, kayık tütsülük ya da delikli kutu tütsülük.
- Kül: Yandıkça dökülür; külü haznede toplayan tütsülükler masayı temiz tutar.
Konik tütsü
Koni biçiminde preslenmiş tütsüdür. Çubuğa göre daha kısa sürede, yaklaşık 10-25 dakikada yanar ve daha yoğun duman verir. Tabanı yandıkça ısındığı için ısıya dayanıklı bir yüzey gerekir: seramik ya da taş tütsülük, veya içine kum konmuş metal bir kase.
Şelale (backflow) tütsü
Alt tarafında bir kanal bulunan özel konilerdir. Bu kanal tütsülüğün deliğiyle hizalandığında duman yukarı değil aşağı akar ve şelale görüntüsü oluşur. Yalnızca şelale tütsülükleriyle çalışır; normal koni ya da çubuk tütsü aynı etkiyi vermez.
Reçine tütsüler
Günlük (buhur), mür ve sakız gibi ağaç reçineleridir. Kendi başlarına yanmazlar; buhurdanlıkta kömür tabletinin üzerinde ısıtılırlar. Kömür yüksek sıcaklığa çıktığı için buhurdanlığın altına ısıya dayanıklı bir altlık koymak ve yanına yanıcı eşya bırakmamak gerekir.
Kuru ot demetleri
Beyaz adaçayı ve lavanta gibi kuru otların bağlanmasıyla yapılır. Demetin ucu yakılır, alevi söndürülür ve demet ısıya dayanıklı bir kasenin içinde tutulur. Kısa süreli ve yoğun duman verirler; ortamın iyi havalandırılması gerekir.
Hangi tütsü hangi tütsülükte yakılır?
| Tütsü | Yaklaşık yanma süresi | Uygun tütsülük |
|---|---|---|
| Çubuk tütsü | 30-60 dakika | Askılı, kayık ya da kutu tütsülük |
| Konik tütsü | 10-25 dakika | Seramik, taş ya da kumlu tütsülük |
| Şelale konisi | 15-25 dakika | Şelale (backflow) tütsülük |
| Reçine tütsü | Kömür söndükçe biter | Kömür tabletli buhurdanlık |
| Kuru ot demeti | Birkaç dakika | Isıya dayanıklı kase |
Süreler tütsünün kalınlığına, uzunluğuna ve içeriğine göre değişir; kullandığınız tütsünün ambalajında çoğu zaman yazar.
Koku seçerken
Lavanta, beyaz adaçayı, sandal ağacı, vanilya ve gül en çok bilinen kokulardır. Küçük ve kapalı odalarda yoğun kokular ağır gelebilir; ilk kez deneyecekseniz tek bir çubukla başlayıp odayı havalandırmak iyi bir yol. Tütsüler dekoratif ev ürünüdür; sağlıkla ilgili bir iddia taşımaz.
Tütsü nasıl saklanır?
Tütsüler nem aldığında zor yanar ve çabuk söner. Kapalı bir kutuda, kuru ve serin bir yerde saklayın; kokuların birbirine karışmaması için farklı kokuları ayrı tutun. Çiftli ahşap tütsülüğün ikinci amber cam haznesi, günlük kullandığınız çubukları el altında tutmak için uygundur.
Güvenlik
- Tütsüyü düz, sağlam ve ısıya dayanıklı bir yüzeyde yakın.
- Yanan tütsüyü gözetimsiz bırakmayın; evden çıkmadan ve uyumadan önce tamamen söndürün.
- Perde, kâğıt ve kumaş gibi yanıcı eşyalardan uzak tutun, odayı havalandırın.
- Tütsüyü ve çakmağı çocukların ve evcil hayvanların ulaşamayacağı bir yerde saklayın.
ALQUA tütsülüklerle hangi tütsüler kullanılır?
ALQUA tütsülükler çubuk tütsülerle kullanılır. Tütsü, metal askının klipsine sap kısmından takılır; yanan ucu amber cam haznenin içinde kalır ve kül haznenin dibinde toplanır. Yakma ve söndürme adımları tütsü nasıl yakılır, nasıl söndürülür rehberinde, tütsülük tipleri ise tütsülük çeşitleri rehberinde anlatılıyor. Modelleri tütsülükler sayfasında inceleyebilirsiniz.
